Surowe kary za nadużycia przy pomocy powodzian. Premier zapowiada bezwzględność i zmiany w rządzie
Państwo nie odpuści: bezwzględna walka z nadużyciami
Po fali powodzi, która we wrześniu 2024 roku dotknęła południową Polskę, rząd uruchomił ogromny program pomocowy opiewający na 8 mld złotych. Pieniądze miały trafiać szybko do poszkodowanych, ale szybko pojawiły się wątpliwości co do uczciwości niektórych instytucji. Premier Donald Tusk podczas posiedzenia Rady Ministrów nie pozostawił złudzeń – każdy, kto wykorzystał kryzys do osobistych korzyści, poniesie surowe konsekwencje.
– Ktoś, kto miał władzę w ręku, żeby wydać publiczne pieniądze polskich podatników na pomoc ludziom, którzy ucierpieli, jeśli wydaje w sposób niewłaściwy, poniesie naprawdę bardzo surowe konsekwencje – powiedział szef rządu. Zapowiedź ta jest odpowiedzią na doniesienia o możliwych nieprawidłowościach w Karkonoskiej Agencji Rozwoju Regionalnego (KARR), gdzie – według wstępnych ustaleń – mogło dojść do faworyzowania wybranych beneficjentów, w tym osób, które wcale nie ucierpiały w wyniku powodzi.
„Dla mnie najważniejsze jest, by instytucje państwa działały i prędzej czy później każde nadużycie zostało zidentyfikowane i ukarane”
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Premier podkreślił, że państwo będzie działać bezwzględnie w każdej sytuacji, w której dojdzie do nadużycia. – Proszę przyjąć do wiadomości, że w każdej sytuacji, w której doszło do nadużycia, państwo będzie działało bezwzględnie – dodał. Kontrole będą prowadzone nie tylko w KARR, ale wszędzie tam, gdzie pojawią się jakiekolwiek wątpliwości co do prawidłowości przyznawania pomocy.
Karkonoska Agencja pod lupą: CBA, ministerstwo i prokuratura
W sprawie nieprawidłowości wokół KARR od miesięcy działają Centralne Biuro Antykorupcyjne oraz Ministerstwo Rozwoju i Technologii. W środę z urzędu czynności wszczęła także Prokuratura Regionalna w Jeleniej Górze. To sygnał, że śledczy traktują sprawę niezwykle poważnie, a skala nadużyć może być większa, niż początkowo sądzono.
– To nie jest pierwsza powódź, nie pierwsza klęska żywiołowa, w czasie której musiałem nadzorować operację szybkiej pomocy. Zawsze wiedzieliśmy, że w sytuacji, w której podejmiemy decyzję o wydaniu 8 mld złotych w ciągu 2 lat na rozmaitego typu formy pomocy powodzianom, firmom, samorządom przy wydawaniu dziesiątków tysięcy decyzji personalnych będziemy mieli do czynienia z jakimiś próbami nadużyć – tłumaczył premier, podkreślając, że skala pomocy jest ogromna, a procedury muszą być szczelne, ale jednocześnie przyjazne dla poszkodowanych.
Przyjęto zasadę, że pomoc ma być przede wszystkim szybka i łatwo dostępna. Dlatego wydano już 62 tys. indywidualnych zasiłków dla powodzian, aby nie musieli czekać miesiącami na środki. – Chcieliśmy szybkiej i łatwej pomocy dla osób, które ucierpiały w trakcie powodzi – wyjaśnił Tusk. Teraz jednak państwo musi sprawdzić, czy wszystkie te decyzje były wydawane zgodnie z prawem.
Zmiany w rządzie: Berek z nowymi zadaniami, Knapińska przejmuje nadzór
Premier Donald Tusk ogłosił również zmiany personalne w rządzie. Minister Maciej Berek, dotychczasowy szef Komitetu Stałego Rady Ministrów i minister ds. nadzoru nad wdrażaniem polityki rządu, otrzyma nowe zadania. Jego obowiązki przejmie Joanna Knapińska, dotychczasowa szefowa Rządowego Centrum Legislacyjnego.
– Wspólnie z Ministrem Berkiem ustaliliśmy, że przejdzie do wykonywania innych zadań. Jak wiecie, był moją prawą ręką, jeśli chodzi o egzekwowanie priorytetów rządowych. Bardzo doceniamy jego działania – powiedział premier. Berek od grudnia 2023 roku był ministrem-członkiem Rady Ministrów, a od lipca 2025 roku pełnił funkcję ministra nadzoru. W tym czasie wprowadzono dziesiątki zmian, które – jak podkreśla Tusk – przełożyły się na poprawę funkcjonowania państwa.
– Pamiętacie Państwo ten wielki ruch przedsiębiorców, prawników, menedżerów, którzy zdecydowali się na współpracę. A to oznaczało także ogrom roboty. I to na swoje barki wziął też Minister Berek. Także jeszcze raz, Panie Ministrze, bardzo serdecznie dziękuję – dodał szef rządu, doceniając wkład Berka w deregulację i upraszczanie procedur.
Co to oznacza dla mieszkańców Chrzanowa i regionu?
Choć sprawa dotyczy głównie Karkonoszy, to dla mieszkańców Chrzanowa i całej Małopolski jest to ważny sygnał dotyczący rozliczania publicznych pieniędzy. W naszym regionie po powodzi we wrześniu 2024 roku również wypłacano zasiłki i wsparcie dla poszkodowanych, a lokalne instytucje – takie jak Małopolski Urząd Wojewódzki czy powiatowe centra zarządzania kryzysowego – wydawały decyzje o przyznaniu pomocy.
Dlatego zapowiedź premiera o bezwzględnym karaniu nadużyć powinna uspokoić mieszkańców Chrzanowa, którzy obawiają się, że część środków mogła trafić w niepowołane ręce. Lokalne służby, w tym policja i prokuratura, będą musiały uważnie przyglądać się wnioskom o pomoc, aby uniknąć sytuacji, w których ktoś wyłudza pieniądze, wykorzystując tragedię innych. To także sygnał dla lokalnych samorządów, że transparentność w wydatkowaniu funduszy kryzysowych jest kluczowa.
Najważniejsze fakty w skrócie
- 8 mld złotych – tyle rząd przeznaczył na pomoc dla powodzian w ciągu 2 lat
- 62 tys. indywidualnych zasiłków wypłaconych poszkodowanym
- KARR – Karkonoska Agencja Rozwoju Regionalnego pod lupą CBA, MRiT i prokuratury
- Joanna Knapińska przejmuje obowiązki ministra nadzoru po Macieju Berku
Rząd zapowiada, że kontrole będą kontynuowane, a pomoc dla powodzian – wypłacana dalej. Jednocześnie państwo będzie egzekwować odpowiedzialność od tych, którzy chcieli wykorzystać kryzys do własnych celów. Czy mieszkańcy Chrzanowa mogą czuć się bezpiecznie? Na pewno mogą liczyć na to, że każda złotówka z publicznych pieniędzy będzie rozliczona.